Τι αισθάνεσαι;

Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενα Νοσήματα

Σύφιλη

Τι είναι η σύφιλη;

Η σύφιλη είναι ένα Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενο Νόσημα (ΣΜΝ) που προκαλείται από το βακτήριο Treponema pallidum. Το 2016, περισσότερα από 88.000 περιστατικά σύφιλης αναφέρθηκαν στις ΗΠΑ, σύμφωνα με τα Κέντρα Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων. Ο αριθμός των γυναικών με σύφιλη εμφανίζει μείωση στις ΗΠΑ, αλλά ο αριθμός των ανδρών, και συγκεκριμένα των ανδρών που έρχονται σε σεξουαλική επαφή με άλλους άνδρες, αυξάνεται.

Η πρώτη ένδειξη της σύφιλης είναι μια μικρή, ανώδυνη πληγή. Μπορεί να εμφανιστεί στα γεννητικά όργανα, στον πρωκτό ή στο στόμα. Η πληγή αυτή ονομάζεται συφιλιδικό έλκος και συνήθως δεν γίνεται άμεσα αντιληπτό.

Η σύφιλη μπορεί να είναι δύσκολο να διαγνωστεί, διότι κάποιος μπορεί να πάσχει, αλλά να παραμένει ασυμπτωματικός για χρόνια. Όμως, όσο πιο έγκαιρα εντοπιστούν τα συμπτώματα, τόσο το καλύτερο. Η σύφιλη που παραμένει χωρίς θεραπεία για μεγάλο χρονικό διάστημα μπορεί να προκαλέσει σοβαρή βλάβη σε καίρια όργανα, όπως ο εγκέφαλος και η καρδιά.

Η νόσος μεταδίδεται μόνο μέσω άμεσης επαφής με συφιλιδικά έλκη. Δεν μπορεί να μεταδοθεί μέσω της κοινής χρήσης της τουαλέτας, των ρούχων ή των μαχαιροπίρουνων με ένα πάσχον άτομο.

Συμπτώματα ανά στάδιο

Ποια είναι τα στάδια της σύφιλης;

Τα τέσσερα στάδια της σύφιλης είναι:

  • Πρωτογενής
  • Δευτερογενής
  • Λανθάνουσα
  • Τριτογενής

Η νόσος είναι περισσότερο μολυσματική κατά τα δύο πρώτα στάδια.

Όταν η σύφιλη βρίσκεται στο λανθάνον στάδιο, παραμένει ενεργεί αλλά συνήθως χωρίς συμπτώματα. Η τριτογενής σύφιλη είναι η πιο καταστροφική για την υγεία.

Πρωτογενής σύφιλη

Το πρωτογενές στάδιο της σύφιλης συμβαίνει τρεις με τέσσερεις εβδομάδες αφότου ένα άτομο έχει μολυνθεί από το βακτήριο. Ξεκινά με μια μικρή κυκλική πληγή που ονομάζεται έλκος. Το έλκος είναι ανώδυνο, αλλά πολύ μολυσματικό. Εμφανίζεται σε οποιοδήποτε σημείο το βακτήριο εισήλθε στο σώμα, όπως στο στόμα, στα γεννητικά όργανα και στον πρωκτό.

Κατά μέσο όρο, το έλκος γίνεται ορατό γύρω στις τρεις εβδομάδες μετά τη μόλυνση, αλλά μπορεί να εμφανιστεί οποτεδήποτε μέσα σε 10 ως 90 ημέρες. Γενικά παραμένει για δύο έως έξι εβδομάδες.

Η σύφιλη μεταδίδεται μέσω άμεσης επαφής με το έλκος. Αυτό συνήθως πραγματοποιείται κατά τη σεξουαλική επαφή, συμπεριλαμβανομένου του στοματικού σεξ.

Δευτερογενής σύφιλη

Δερματικά εξανθήματα και πονόλαιμος μπορούν να εμφανιστούν κατά το δευτερογενές στάδιο της σύφιλης. Τα εξανθήματα δεν προκαλούν κνησμό και συνήθως αναπτύσσονται στις παλάμες και τα πέλματα, αλλά μπορούν να εμφανιστούν και οπουδήποτε αλλού. Κάποιοι άνθρωποι δεν παρατηρούν το εξάνθημα πριν αυτό υποχωρήσει.

Άλλα συμπτώματα της δευτερογενούς σύφιλης περιλαμβάνουν:

  • Κόπωση
  • Πονοκεφάλους
  • Πυρετό
  • Τριχόπτωση
  • Απώλεια βάρους
  • Πρησμένους λεμφαδένες
  • Πόνο στις αρθρώσεις

Τα παραπάνω συμπτώματα θα υποχωρήσουν είτε λάβετε είτε δεν λάβετε θεραπεία. Ωστόσο, δίχως θεραπευτική αγωγή, θα εξακολουθείτε να πάσχετε από σύφιλη.

Η δευτερογενής σύφιλη συχνά συγχέεται με άλλες παθήσεις.

Λανθάνουσα σύφιλη

Το τρίτο στάδιο της σύφιλης είναι το λανθάνον. Τα πρωτογενή και δευτερογενή συμπτώματα εξαφανίζονται κι έτσι το λανθάνον στάδιο είναι ασυμπτωματικό. Παρόλα αυτά, τα βακτήρια παραμένουν στο σώμα. Το λανθάνον στάδιο μπορεί να διαρκέσει χρόνια πριν εξελιχθεί σε τριτογενή σύφιλη.

Τριτογενής σύφιλη

Το τελευταίο στάδιο είναι η τριτογενής σύφιλη. Σύμφωνα με την Κλινική Mayo, περίπου 15-30% των ατόμων που δεν λαμβάνουν θεραπεία για τη σύφιλη εισέρχονται στο στάδιο αυτό. Η τριτογενής σύφιλη μπορεί να εμφανιστεί χρόνια ή δεκαετίες μετά την αρχική μόλυνση. Σαφώς, είναι ένα στάδιο απειλητικό για τη ζωή του ασθενούς. Ορισμένες πιθανές εκβάσεις της τριτογενούς σύφιλης περιλαμβάνουν:

  • Απώλεια μνήμης
  • Τύφλωση
  • Κώφωση
  • Καρδιοπάθειες
  • Νευροσύφιλη, μία μόλυνση του εγκεφάλου ή του νωτιαίου μυελού
  • Νευρολογικές διαταραχές, όπως εγκεφαλικό ή μηνιγγίτιδα
  • Ψυχικές νόσους
  • Καταστροφή των μαλακών ιστών και των οστών

Διάγνωση

Πώς διαγιγνώσκεται η σύφιλη;

Αν πιστεύετε ότι έχετε σύφιλη, επισκεφθείτε αμέσως το γιατρό σας. Εκείνος θα λάβει δείγμα αίματος και θα πραγματοποιήσει μια ενδελεχή κλινική εξέταση. Αν έχουν εμφανιστεί έλκη, ο γιατρός θα λάβει δείγμα από αυτά για να καθορίσει αν το βακτήριο της σύφιλης είναι παρόν.

Αν ο γιατρός υποπτεύεται ότι έχετε νευρολογικά προβλήματα εξαιτίας τριτογενούς σύφιλης, μπορεί να χρειαστείτε οσφυονωτιαία παρακέντηση. Κατά τη διάρκεια αυτής της διαδικασίας, συλλέγεται νωτιαίο υγρό ώστε να εξεταστεί για την ύπαρξη βακτηρίων σύφιλης.

Αν είστε έγκυος, ο γιατρός μπορεί να σας εξετάσει για σύφιλη, επειδή τα βακτήρια μπορεί να βρίσκονται στο σώμα σας χωρίς να το γνωρίζετε. Αυτό είναι απαραίτητο για την αποφυγή της μόλυνσης του εμβρύου. Η συγγενής σύφιλη μπορεί να προκαλέσει πολύ σοβαρές βλάβες στο νεογέννητο μωρό και να αποβεί θανατηφόρος.

Θεραπεία

Πώς αντιμετωπίζεται η σύφιλη;

Η πρωτογενής και δευτερογενής σύφιλη είναι εύκολο να αντιμετωπιστούν με ένεση πενικιλίνης. Η πενικιλίνη είναι ένα από πλέον ευρέως χρησιμοποιούμενα αντιβιοτικά παγκοσμίως και συνήθως είναι αποτελεσματική έναντι της σύφιλης. Άτομα με αλλεργία στην πενικιλίνη θα λάβουν άλλα αντιβιοτικά, όπως:

  • Αζιθρομυκίνη
  • Δοξυκυκλίνη
  • Κεφτριαξόνη

Αν έχετε νευροσύφιλη, θα λαμβάνετε καθημερινές δόσεις ενδοφλέβιας πενικιλίνης. Αυτό συνήθως απαιτεί μια σύντομη παραμονή στο νοσοκομείο. Δυστυχώς, η βλάβη που προκαλείται από τα τελευταία στάδια της σύφιλης δεν μπορεί να αντιστραφεί. Τα βακτήρια μπορούν να καταπολεμηθούν, αλλά η θεραπεία θα εστιάσει ως επί το πλείστον στην ανακούφιση του πόνου και της δυσφορίας.

Κατά τη διάρκεια της θεραπείας θα πρέπει να αποφύγετε τη σεξουαλική επαφή έως ότου όλα τα έλκη στο σώμα σας θεραπευτούν και ο γιατρός σας βεβαιώσει ότι είναι ασφαλής η σεξουαλική επαφή. Αν είστε σεξουαλικά ενεργός/ή, ο/η σύντροφός σας θα πρέπει επίσης να λάβει θεραπεία. Μην ξεκινήσετε τις σεξουαλικές επαφές μέχρι εσείς και ο/η σύντροφός σας ολοκληρώσετε πλήρως τη θεραπεία.

Πρόληψη

Υπάρχει πρόληψη για τη σύφιλη;

Ο καλύτερος τρόπος πρόληψης της σύφιλης είναι η χρήση προφυλάξεων κατά τη σεξουαλική επαφή. Χρησιμοποιείστε πάντα προφυλακτικό, σε οποιονδήποτε τύπο σεξουαλικής επαφής. Επίσης, μπορεί να είναι βοηθητικό:

  • Να χρησιμοποιείτε στοματικό διάφραγμα ή προφυλακτικό κατά στο στοματικό σεξ.
  • Να αποφεύγετε την κοινή χρήση ερωτικών βοηθημάτων και παιχνιδιών.
  • Να εξεταστείτε για ΣΜΝ και να συζητήσετε τα αποτελέσματα με τον/την σύντροφό σας.

Η σύφιλη μπορεί επίσης να μεταδοθεί μέσω κοινής χρήσης βελόνων. Για αυτό, θα πρέπει να χρησιμοποιείτε μόνο καινούριες βελόνες αν λαμβάνετε ενδοφλέβια φάρμακα.

Επιπλοκές

Ποιες επιπλοκές σχετίζονται με τη σύφιλη;

Έγκυες γυναίκες και νεογέννητα

Οι μητέρες με σύφιλη βρίσκονται σε αυξημένο κίνδυνο αποβολών, θνησιγένειας ή πρόωρου τοκετού. Επίσης, υπάρχει ο κίνδυνος μετάδοσης της νόσου από την πάσχουσα μητέρα στο έμβρυο. Αυτή είναι γνωστή ως συγγενής σύφιλη.

Η συγγενής σύφιλη μπορεί να είναι απειλητική για τη ζωή. Τα μωρά που γεννιούνται με τη νόσο είναι πιθανό να παρουσιάσουν τα ακόλουθα:

  • Πυρετό
  • Εξανθήματα
  • Δυσπλασίες
  • Αναπτυξιακή καθυστέρηση
  • Ίκτερο
  • Επιληπτικές κρίσεις
  • Αναιμία
  • Μολυσματικά έλκη
  • Διογκωμένο ήπαρ ή σπλήνα

Αν ένα μωρό έχει συγγενή σύφιλη και δεν εντοπιστεί, μπορεί να εμφανίσει σύφιλη τελικού σταδίου, κάτι το οποίο σχετίζεται με βλάβες σε:

  • Εγκέφαλο
  • Οστά
  • Μάτια
  • Αυτιά
  • Δόντια

HIV

Τα άτομα με σύφιλη εμφανίζουν πολύ μεγάλες πιθανότητες μόλυνσης από HIV. Οι πληγές που προκαλεί η νόσος διευκολύνουν την είσοδο του HIV στο σώμα.

Είναι σημαντικό να γνωρίζετε ότι τα άτομα με HIV μπορεί να βιώνουν διαφορετικά συμπτώματα σύφιλης εν συγκρίσει με όσους δεν έχουν HIV. Αν έχετε HIV, συμβουλευτείτε το γιατρό σας αναφορικά με το πώς να αναγνωρίσετε τα συμπτώματα της σύφιλης.

Εξέταση

Πότε θα πρέπει να εξεταστώ για σύφιλη;

Το πρώτο στάδιο της σύφιλης είναι πιθανό να μην ανιχνευτεί. Τα συμπτώματα του δεύτερου σταδίου είναι επίσης παρόμοια με αυτά άλλων ασθενειών. Αυτό σημαίνει ότι, αν ταυτίζεστε με οποιοδήποτε από τα παρακάτω, θα πρέπει να εξεταστείτε για σύφιλη. Δεν έχει καμία σημασία αν δεν έχετε εμφανίσει ποτέ συμπτώματα. Θα πρέπει να εξεταστείτε αν:

  • Είχατε σεξουαλική επαφή χωρίς προφυλακτικό με άτομο που μπορεί να είχε σύφιλη
  • Είστε στη φυλακή
  • Είστε άνδρας και κάνετε σεξ με άλλους άνδρες
  • Είστε έγκυος
  • Έχετε σύντροφο που έκανε σεξ χωρίς προφυλακτικό με πολλά άτομα
  • Κάνετε σεξ χωρίς προφυλακτικό με πολλά άτομα
  • Εργάζεστε στη βιομηχανία του αγοραίου έρωτα

Αν η εξέταση βγει θετική, είναι σημαντικό να λάβετε πλήρη θεραπεία. Βεβαιωθείτε ότι θα ολοκληρώσετε όλη τη συνταγογραφημένη αντιβιοτική αγωγή, ακόμη και αν τα συμπτώματα εξαφανιστούν. Ακόμη, αποφύγετε οποιαδήποτε σεξουαλική δραστηριότητα έως ότου σας το επιτρέψει ο γιατρός. Καλό θα ήταν να εξεταστείτε και για HIV.

Τα άτομα που εξετάζονται θετικά για σύφιλη θα πρέπει να ενημερώσουν όλους τους πρόσφατους ερωτικούς συντρόφους τους, ώστε όλοι να εξεταστούν και να λάβουν θεραπεία αν χρειαστεί.

+ 4 πηγές

©2019 WikiHealth All Rights Reserved

1. Mayo Clinic Staff. (2016). Syphilis. mayoclinic.org/diseases-conditions/syphilis/symptoms-causes/syc-20351756

2. Syphilis. (2014). niaid.nih.gov/diseases-conditions/syphilis

3. Syphilis. (2017). womenshealth.gov/a-z-topics/syphilis

4. Syphilis: CDC fact sheet (detailed) [Fact sheet]. (2017). cdc.gov/std/syphilis/stdfact-syphilis-detailed.htm